Yeryüzündeki tatlı sular tükenebilir mi

+ Yorum Gönder
Yudumla ve Soru(lar) ve Cevap(lar) Bölümünden Yeryüzündeki tatlı sular tükenebilir mi ile ilgili Kısaca Bilgi
  1. 1
    Ziyaretçi


  2. 2
    Forumacil
    Özel Üye





    Cevap: yeryüzündeki tatlı sular tükenebilir mi



    Dünyadaki tatlý sularýn yaklaþýk %95’i yeraltý sularýndan saðlanmaktadýr.
    Yeraltýndaki sular, yerkabuðunu oluþturan kayalarýn çatlak,kýrýk ve oyuklarýnda,
    zeminlerin ise taneler arasýndaki boþluklarýnda bulunmaktadýr. Ancak yeraltý sularý
    yerkürede her yerde ayný miktarlarda deðildir. Çok fazla miktarlarda yaðýþ alan
    bölgelerde çok, az yaðýþ alan bölgelerde az miktarlarda olmaktadýr. Özellikle hiç
    yaðýþ almayan veya yaðýþlarýn birkaç yýlda bir gerçekleþtiði çöl ortamlarýnda ise yeraltý
    suyu oldukça düþük düzeydedir.
    Ülkemiz Dünya’nýn genel görünümüne göre su kaynaklarý ve yeraltý sularý
    yönünden oldukça iyi durumdadýr. Özellikle Kuzey Anadolu ile Batý Anadolu ve
    Kuzeydoðu Anadolu bölgeleri yeraltý sularý yönünden iyi olmakla birlikte Ýç Anadolu
    ve Güneydoðu Anadolu bölgelerinin bazý kesimlerinde zaman kuraklýklar
    yaþanmaktadýr. Özellikle yaðýþlarýn 400 mm/yýl’ýn altýna düþen bölgelerde, yeraltý
    sularý da bu oranda düþük kalmaktadýr.Yýllýk yaðýþlarýn 1000 mm/yýl’ýn üzerine
    çýkan bölgelerde yeraltý suyu potansiyeli oldukça büyük deðerlere ulaþmaktadýr.
    Kullanýmý kolay ve basit olan temiz yüzey sularýnýn giderek azalmasý, kirletilmesi
    ve de ihtiyaçlarý karþýlayamaz duruma gelmesi insanlarý galeriler, kuyular ve derin
    sondajlar yaparak yeraltý sularýndan yararlanmaya yöneltmiþtir. Giderek artan nüfus,
    hýzla geliþen endüstri nedeniyle tatlý, temiz suya talep artmýþ ve doðal olarak, yeraltý
    sularýnýn iþletilmesi giderek yoðunlaþmýþtýr.
    Dünyadaki çevre kirliliði ve yine canlý yaþamýný tehdit eden atmosfer’in ozon
    tabakasýndaki delik, arz kabuðu üzerinde küresel ýsýnma etkisi yaparak, iklimsel
    deðiþimlere neden olmaktadýr. Bunun doðal sonucu olarak da yeryüzeyinde kimi
    bölgeler aþýrý yaðýþ alýrken, bazý bölgeler de kuraklýk tehlikesi ile karþý karþýya
    kalmaktadýr. Kurak bölgelerdeki tatlý ve temiz suya olan ihtiyaç giderek arttýðýndan,
    yeraltý suyunda bilinçsizce kullaným ve iþletme problemleri ortaya çýkmaktadýr.
    Yer altý sularý gerçekten tükenir mi ?
    Bu soruya verilebilecek en kýsa cevap “evet yer altý sularý da tükenir”. Dünya’da
    küresel ýsýnma sonucu ortaya çýkan kuraklýk nedeniyle ve de bilinçsizce açýlan derin
    sondaj kuyularýnýn aþýrý iþletilmesiyle, bir çok bölgede temiz su bulma problemleri
    yaþanmaktadýr. Ülkemizde de Ýç Anadolu bölgesinde ve özellikle Konya Kapalý
    Havzasý’nda yeraltý suyunun aþýrý iþletilmesi sonucu, yeraltý suyu seviyesinde 70-
    80 m.lik düþümler gerçekleþmiþtir. Hala yeraltý suyu seviyesindeki bu anormal
    duraðan düþümler devam etmektedir. Yine bu bölgede bir çok alanda yeraltý
    suyundan beslenen doðal akarsular ve göller tamamen kurumuþtur. Buna en
    karekteristik örnek; Akþehir ilçesinde yeraltý suyu akýmýyla beslenen ve su bölümü
    hattý içerisinde (beslenme alaný) açýlan çok sayýdaki sondaj kuyularýnýn aþýrý
    iþletilmesi sonucu Akþehir Gölü tamamen kurumuþtur. Yine Batý ve Güney Anadolu
    sahillerimizdeki tatlý su kýyý akiferlerinde (tatlý su veren zemin) bilinçsizce açýlan
    çok sayýdaki sondaj kuyularýndan ihtiyacýn çok üzerinde aþýrý su çekilmesi sonucu,
    tatlý su veren akiferler deniz suyu intrüzyonuna (deniz suyu giriþimi) uðrayarak
    tuzlanmýþ ve kullanýlamaz hale gelmiþtir. Alanya, Fethiye, Bodrum, Didim,
    Kuþadasý ve Marmaris gibi ülkemizin önde gelen tatil ve turizm merkezlerinde,
    deniz suyu intrüzyonundan (giriþim) kaynaklanan kirlilik çok büyük boyutlardadýr.
    Deniz suyu ile kirletilen bir akiferin (tatlý su veren zemin), tekrar tatlý su verebilmesi
    için 1000 yýllýk bir zaman süresine gereksinme vardýr. Bir alanda çekilen su miktarý
    yaðýþla beslenmeden fazla olduðu takdirde, yeraltý suyunun bitmesi kaçýnýlmaz bir
    sonuç olmaktadýr. Bu nedenle bir bölgede açýlacak sondaj kuyularýnýn veya yeraltý
    suyu iþletilecek alanlarýn belirlenmesi konusunda yapýlacak çalýþmalarýn mutlaka
    bilimsel bir yönü veya deðeri olmalýdýr. Bir bölgedeki mevcut rezerv ve emniyetli
    kullaným hesaplarý yapýlmadan, suya baðlý iþletmelerin, endüstri merkezlerinin veya
    peyzaj amacýyla bilinçsizce yapýlan tarýmsal çalýþmalarýn ,yeraltý suyunun
    tükenmesine ve kurutulmasýna en büyük neden olduðu hatýrdan çýkarýlmamalýdýr.
    Çünkü su tükenen bir kaynaktýr. Bilimsel çalýþmalar sonucu elde edilen deðerler
    ve miktarlar ölçüsünde kullanýlmadýðý takdirde mutlaka yeraltýnda da bir gün
    tükenecektir. Özellikle kýrýntýlý zeminlerde yeraltý suyunun aþýrý iþletilmesi
    sonucunda zemini oluþturan taneler arasýnda boþluk suyu basýncýnýn düþürülmesi
    sonucu, zemin içerisindeki tanelerin yeniden tertiplenmesi ve sýkýlanmasýyla,
    deðiþen zemin paremetrelerine baðlý olarak, o bölgedeki yapýlarýnda risk altýna
    girdiði gözden kaçýrýlmamasý gereken önemli bir konudur. Yeniden tertiplenmenin
    veya sýkýlanmanýn diðer olumsuz bir yaný da , zeminin su verme kapasitesi ile
    doðrudan iliþkili olan ve olumsuz yönde etkileyen, zeminin gözeneklilik
    deðerlerindeki deðiþimdir.
    Ýlimizde de yeraltý suyu giderek azalmakta ve yeraltý su seviyelerinde aþýrý
    düþümler ölçülmektedir. Özellikle Kuzova ve Uluova’da açýlan çok aþýrý sayýdaki
    sondaj kuyularýndan yaðýþla beslenmenin üzerinde su çekildiðinden, yeraltý suyunda
    anormal düþümler oluþtuðu gibi, yeraltý suyundan beslenen birçok doðal kaynak
    (pýnar,çeþme) tamamen kurumuþtur.
    Fýrat Üniversitesi kampus alaný içinde ve de dýþýnda açýlan sondaj kuyularýndan
    elektrik enerjisiyle çekilen yeraltý suyu kampüsün içme, kullaným ve de kýsmen
    sulama suyu ihtiyacýný karþýlamaktadýr. Ancak son yýllarda kuraklýða baðlý olarak
    yeraltý suyu düzeyindeki deðiþimler, Üniversite alanlarýndaki sondaj kuyularýnda
    da gözlenmektedir. Bu kuyularýnda özgül verimleri giderek azalmaktadýr. Ancak
    su verimi düþmesine karþýn Üniversitemiz büyümekte ve de her geçen gün temiz
    suya olan ihtiyaç fazlalaþmaktadýr. Bu nedenle mevcut kaynaklarýmýzýn çok iyi
    deðerlendirilmesi zorunluluðu vardýr. Özellikle bir damla tatlý suyun bile çok deðerli
    olduðu kampüs alanýmýzda, sadece peyzaj amaçlý oluþturulan yeþil alanlarýn
    bilinçsizce ve kontrolsüzce sulanmasý, kampüs içerisindeki lojmanlarýn önünde
    yetiþtirilmeye çalýþýlan sebzelerin ve meyve aðaçlarýnýn, lojman ortak kullaným
    alanlarý içerisinde saatlerce boþa akýtýlan sularýn engellenmesi, bu bitmeye yüz
    tutmuþ deðerli kaynaðýmýzý korumada etkili olacaktýr.
    Sonuç olarak yeraltý suyunu bilinçli ve hidrojeolojik yönden tam anlamýyla
    çalýþmalarý yapýlmýþ sayýsal deðerler ölçüsünde kullanmak, aþýrýya kaçmamak
    zorunda olduðumuzu, açýk kalmýþ veya bozuk bir musluktan boþa akan suyun,
    görsel açýdan sadece deðeri ol







+ Yorum Gönder
5 üzerinden 5.00 | Toplam : 1 kişi